Tuesday . 3 March 2026

INKURU ZIGEZWEHO

  • 3 March » ISRAEL YEMEJE IBITERO MURI LIBAN NA IRAN ICYARIMWE – read more
  • 1 March » Gicumbi: Abarwanashyaka ba Green Party basabwe guhangana n’ibiyobyabwenge – read more
  • 24 February » Trump yahakanye inkuru ivuga ko umuyobozi mukuru w’igisirikare cya Amerika arwanya igitero kuri Irani – read more
  • 24 February » Umuhungu wa Robert Mugabe yarezwe icyaha cyo gushaka kwica – read more
  • 23 February » Ubumwe bw’Uburayi (EU) yatangaje ko itazemera izamurwa ry’imisoro ku bicuruzwa byoherezwa muri Amerika nyuma y’icyemezo cy’Urukiko rw’Ikirenga – read more

Ibyihebe byitambika ubucukuzi bwa gaz muri Mozambiquea bigeye guhagurukirwa

Wednesday 17 August 2022
    Yasomwe na

Yangitswe na NIMUGIRE Fidelia

Nyuma y’amezi atandatu Uburusiyya na Ukrain biri mu ntambara, Uburayi bwahagaritse gukoresha gaz yaho none bagiye gushyira imbaraga ku bucukuzi bwa gaz muri Mozambique mu ntara ya Cabo Delgado.

Uburayi bwiyemeje guhagurukira ibyihebe byitambika ahacukurwa gaz muri Mozambique, igiye gusimbuzwa iyo mu Burusiya yari ibatunze.

Mu ntara ya Cabo Delgado habonetse gaz nyinshi dore ko bwari bwaratangiye kuhubaka ariko bigakomwa mu nkokora n’ibihebe bisigaye biharasa ibisasu bya hato na hato.

Hashize imyaka igera kuri itanu ibyihebe bitangiye kugaba ibitero bya hato na hato mu ntara ya Cabo Delgado, iherereye mu Majyaruguru y’igihugu.

Ni intara yagaragayemo gaz nyinshi, ndetse sosiyete Total Energies yo mu Bufaransa yari yaratangiye kuhubaka ibikorwa bigamije gucukura iyo gaz.

Hari raporo yabonywe n’ibinyamakuru birimo Reuters, ivuga ko u Burayi bushaka gushyira imbaraga kuri gaz yo muri Mozambique, igasimbuzwa iyo mu Burusiya bamaze imyaka n’imyaka bakoresha.

Gukura amaboko kuri gaz yo mu Burusiya bije nyuma y’amezi atandatu y’intambara ihuje u Burusiya na Ukraine, yamaganywe cyane n’abanyaburayi.

Muri Cabo Delgado hariyo ingabo z’Umuryango uhuza ibihugu bya Afurika yo mu Majyepfo (SADC) n’Ingabo z’u Rwanda, mu butumwa bwo kunganira iza Mozambique kurwanya iyo mitwe y’iterabwoba igendera ku mahame akaze yitirirwa idini ya Islam.

Umwaka urashize izo ngabo zigiye muri Mozambique, icyakora hari uduce tumwe na tumwe ibyihebe bikigabamo ibitero, bigakoma mu nkokora imirimo ikomeye nk’iyo yo gutangira gucukura gaz.

Reuters yatangaje ko EU iteganya gukoresha miliyoni 15 z’amadolari yo gufasha ingabo za SADC kuguma muri Mozambique kugira ngo zibanze zihashye neza imitwe y’iterabwoba, ku buryo manda yazo igezwa mu 2024.

Biteganyijwe ko mu nama ihuza abakuru b’ibihugu na za Guverinoma zigize SADC iratangirira i Kinshasa kuri uyu wa Gatatu, ubutumwa bw’ingabo za SADC muri Mozambique bwongererwa amezi atandatu cyangwa umwaka.

Bivugwa ko kandi EU mu minsi ya vuba izagaragaza ubufasha yiteguye guha Ingabo z’u Rwanda ngo zibe zigumye muri Mozambique.

Ingengo y’imari nshya yatangajwe izakenera kwemezwa na Guverinoma 27 zigize EU mbere yo gushyirwa mu bikorwa.

Nubwo ibihugu bya SADC byemerewe inkunga ya EU, nabyo bizakomeza kwishakamo ubushobozi.

Gaz izajya icukurwa na TotalEnergies muri Mozambique, izajya yoherezwa mu Burayi no muri Aziya.

Mozambique iza ku mwanya wa gatatu muri Afurika mu bihugu bifite gaz nyinshi mu butaka bwayo, nyuma ya Nigeria na Algeria.

Biteganyijwe ko TotalEnergies izatangira gucukura gaz yo muri Mozambique guhera mu 2024, dore ko inyigo zagaragaje ko ku mwaka Mozambique izajya icukurwamo gaz nyinshi cyane kurusha iyo u Burayi bwajyaga buvana mu Burusiya.

EU kandi yiyemeje gufasha igisirikare cya Mozambique mu guhangana n’imitwe yitwaje intwaro igiha miliyoni 45 z’amadolari, mu gihe ubutumwa bwa SADC imaze kubuha miliyoni 2.9 z’amayero.

feature-top
feature-top

Any message or comments?

pre-moderation

This forum is pre-moderated: your contribution will only appear after being validated by an admin.

Who are you?
Log in
Your post

To create paragraphs, just leave blank lines.

Iyandikishe ujye ubona Amakuru

Iyandikishe ujye ubona Amakuru